Szok bezrobocia

Janusz SudołZaktualizowano 
Praca w budownictwie, choć sezonowa, była do niedawna w Zachodniopomorskiem jedną z ofert, na które mógł liczyć bezrobotny. Obecnie, w związku z malejącą ilością rozpoczynanych budów, pracy nie ma. Coraz częściej też w naszym województwie budują ekipy z innych regionów kraju. Andrzej Szkocki
Najbardziej czarne scenariusze przewidują, że poprawy na rynku pracy nie należy oczekiwać przed 2004 rokiem i już niebawem bezrobotnym będzie co piąty Polak w wieku produkcyjnym.

To efekt recesji gospodarczej, wyżu demograficznego, restrukturyzacji przedsiębiorstw do niedawna państwowych, gdzie wielkość zatrudnienia spada najszybciej oraz - jak twierdzą pracodawcy - nieżyciowych przepisów prawa pracy i zbyt wysokich kosztów pracy. Ale nie tylko.
Choć tendencja wzrostu bezrobocia utrzymuje się od kilku lat, politycy uwikłani w spory międzypartyjne nie zdołali dotąd wypracować kompleksowego programu przeciwdziałania. W efekcie zmniejsza się zakres przedsięwzięć, które mają aktywizować bezrobotnych. Sporadycznie tylko - przeważnie w obliczu klęsk żywiołowych - organizuje się prace interwencyjne czy roboty publiczne. Coraz mniej jest kursów przekwalifikowujących zawodowo i osób kierowanych na takie szkolenia. Kłopoty budżetowe dodatkowo jeszcze ograniczają ilość pieniędzy z kasy państwowej, przeznaczanych na aktywne zwalczanie bezrobocia.

Bez pracy bez względu na wiek

Bezrobocie najbardziej dotyka ludzi młodych. Prawie 30 proc. zarejestrowanych bezrobotnych stanowi młodzież w wieku do lat 24. Są to głównie absolwenci szkół i uczelni, którzy nie mogą podjąć pierwszej w swoim życiu pracy. Co prawda rząd premiera Millera zapowiada wprowadzenie programu dla absolwentów o nazwie "Pierwsza praca", ale trudno oczekiwać, aby taki program mógł radykalnie uzdrowić sytuację.
Drugą grupą, szczególnie zagrożoną bezrobociem, są osoby w wieku powyżej 45 lat. Z wyjątkiem może wysokiej klasy specjalistów, znalezienie nowej pracy w tym wieku jest prawie niemożliwe. Świadczy o tym chociażby rosnąca ilość wniosków o przyznanie zasiłku przedemerytalnego, składanych przez długoletnich pracowników, którzy obawiając się, że mogą utracić pracę, decydują się na pewniejszy, choć niższy od wynagrodzenia zasiłek. Ale i tu wielu składających w grudniu ubiegłego roku wnioski (z uwagi na zaostrzenie przepisów od 1 stycznia br.) czekało srogie rozczarowanie. Z uwagi na różne, nieznane petentom, interpretacje przepisów sporo z tych wniosków odrzucono, a żeby starać się o zasiłek emerytalny trzeba było najpierw... zwolnić się z pracy.

Zmienne wymogi rynku

W różnych regionach kraju różne są wymogi rynku pracy. W Szczecinie - na przykład - brakuje ofert dla elektryków i mechaników samochodowych. Znacznie trudniej jest znaleźć pracę kobietom niż mężczyznom. Na ofertę sezonowej pracy w ogrodnictwie w Hiszpanii zgłosiło się w szczecińskim Powiatowym Urzędzie Pracy kilkaset kobiet - kilkakrotnie więcej niż było miejsc. Mimo, iż koszty utrzymania na miejscu i opłacenie powrotu do kraju muszą pokryć same zainteresowane, o tę pracę ubiegały się również osoby z wyższym wykształceniem. Stworzono nawet listę rezerwową.

Nie wszyscy potrafią szukać

W zachodniopomorskim mamy do czynienia z pozornym paradoksem. Pomimo znacznego w ubiegłym roku spadku produkcji i obrotów handlowych, wzrosła liczba nowo zarejestrowanych firm, a dokładniej osób rozpoczynających własną działalność gospodarczą.
To ci bezrobotni, którzy nie poddają się, starają się coś robić, choć - wbrew oficjalnym obietnicom - uzyskanie kredytu czy pomocy finansowej na rozkręcenie własnego "biznesu" jest coraz trudniejsze.
Jedno jest pewne. Pracy trzeba szukać tam gdzie ona jest. Trudno jednak oczekiwać takiej dyspozycyjności od osób obarczonych rodzinami, w wieku starszym, czy źle aklimatyzujących się w nowych miejscach i w nowych warunkach pracy. Dochodzą też dodatkowe koszty utrzymania i zamieszkania, czy też dojazdów. Przeciętny Polak łatwiej też decyduje się na saksy niż na migrację krajową.
Z badań psychologów wynika, że utrata pracy i brak środków na utrzymanie rodziny jest dla każdego, kogo to dotknie, szokiem porównywalnym z utratą bliskiej osoby w rodzinie. Nie wszystkim udaje się z takiego stresu wyjść obronną ręką. Dorywcza praca w "szarej" strefie nie daje ani zabezpieczenia finansowego ani satysfakcji. Realną groźbą jest ucieczka w alkoholizm czy narkomanię, rozbicie rodziny.
Nie ma w tej chwili w Polsce nic społecznie ważniejszego od walki z bezrobociem.

Krzysztof Derbiszewski, dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy

Miniony rok był bardzo zły na rynku pracy w Zachodniopomorskiem. Wzrost bezrobocia dotyczył bowiem nie tylko terenów wiejskich, ale przede wszystkim największych aglomeracji miejskich - Szczecina i Koszalina oraz okolicznych powiatów. Nie jest to tylko problem regionalny, ale trend ogólnopolski. Wynika ze stagnacji gospodarczej i trudnej sytuacji dużych firm - ograniczania produkcji, upadłości, a w ślad za tym ograniczania zatrudnienia. Problem ten dotyczy też zakładów budżetowych, ot choćby szczeciński MZK.
Województwo zachodniopomorskie, obok warmińsko-mazurskiego, to region objęty największym bezrobociem w Polsce. Wiąże się to z tym, że nadal nie mamy pomysłu jak zagospodarować tereny popegeerowskie. Potrzebne są też decyzje rządowe (przygotowywany jest pakiet ustaw "Przedsiębiorczość"), które ułatwiłyby przesiębiorcom działanie na rynku. Najczęściej mówią oni o konieczności obniżenia kosztów pracy i podatków.
Nie jestem w stanie określić, kiedy powstrzymamy wzrost bezrobocia. Aby tak się stało, musi nastąpić poprawa w gospodarce. Niebagatelna jest też rola samorządów lokalnych. Powinny one bić się o przedsiębiorców, którzy chcą inwestować na ich terenie. Muszą też zadziałać programy przeciwdziałania bezrobociu, które dopiero będziemy wprowadzać. To nie stanie się szybko.

polecane: Wyniki wyborów parlamentarnych 2019

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3